1 наурыз – Серік Тұрғынбеков 80 жаста (1946 ж.)

1 наурыз күні ақын, Халықаралық «Алаш» сыйлығының лауреаты Серік Тұрғынбеков 80 жасқа толады. Ол – қазақ поэзиясында өзіндік үні бар, лирикалық толғаныстары мен азаматтық сарындағы жырларымен танылған қаламгер. Оның шығармаларында ұлттық болмыс, тарихи жады, туған жер мен адам тағдыры терең көрініс табады. Ақынның еңбектері қазақ әдебиетінің тәуелсіздік кезеңіндегі рухани дамуына үлес қосқан туындылар қатарында бағаланады.

1 наурыз – Кәрім Баялиевке 100 жыл (1926–2004)

Жазушы, журналист, Қазақстанның еңбек сіңірген мәдениет қайраткері Кәрім Баялиев туғанына 100 жыл толады. Ол ұзақ жылдар бойы баспасөз саласында еңбек етіп, көркем прозада да өзіндік қолтаңбасын қалдырды. Оның шығармалары ауыл өмірі, адам мінезі, замана шындығы туралы шынайы суреттеуімен ерекшеленеді. Журналистік қызметі арқылы қоғамдағы өзекті мәселелерді көтеріп, ұлттық баспасөздің дамуына үлес қосты.

5 наурыз – Әлихан Бөкейханның туғанына 160 жыл (1866–1937)

Қоғам және мемлекет қайраткері, ұлт-азаттық қозғалыстың көшбасшысы, Алаш Орда үкіметінің төрағасы, энциклопедист ғалым әрі публицист Әлихан Бөкейхан – қазақ мемлекеттілігі идеясының негізін қалаған тарихи тұлға. Ол қазақ қоғамын саяси, экономикалық және мәдени тұрғыдан жаңғырту жолында күресті. Әлихан Бөкейханның ғылыми еңбектері, публицистикалық мақалалары мен саяси қызметі ХХ ғасыр басындағы ұлттық ой-санаға серпін берді. Оның мұрасы – тәуелсіз Қазақстан идеясымен сабақтас рухани қазына.

7 наурыз – Сатыбалды Нарымбетовтің туғанына 80 жыл (1946–2021)

Кинорежиссер, кинодраматург, жазушы Сатыбалды Нарымбетов қазақ кино өнерінің көрнекті өкілі саналады. Оның «Мұстафа Шоқай», «Көзімнің қарасы» фильмдері ұлттық тарих пен адам тағдырын терең пайымдауымен ерекшеленді. Нарымбетов тарихи тақырыптарға батыл барып, қазақ киносының көркемдік деңгейін жаңа белеске көтерді.

8 наурыз – Манарбек Ержановтың туғанына 125 жыл (1901–1966)

Әнші, актер, композитор, күйші, Қазақстанның Халық әртісі Манарбек Ержанов – қазақ кәсіби музыка өнерінің қалыптасу кезеңінде айрықша орны бар тұлға. ХХ ғасырдың алғашқы жартысында ұлттық сахна өнері енді дамып келе жатқан тұста ол орындаушылық мектебін қалыптастырып, дәстүрлі әншілік пен кәсіби опера өнерінің арасын жалғаған буын өкілі болды.

13 наурыз – Қайрат Рысқұлбековтің туғанына 60 жыл (1966–1988)

1986 жылғы Желтоқсан көтерілісінің қаһарманы, еркіндік пен әділдік жолында күрескен қайсар жас Қайрат Рысқұлбеков – тәуелсіздік тарихындағы символдық тұлға. 1986 жылдың желтоқсанында Алматыда өткен бейбіт шеруге қатысқаны үшін ол қудалауға ұшырап, ауыр айып тағылды. Кейін сот үкімімен ату жазасына кесіліп, бұл жаза 20 жылға бас бостандығынан айырумен алмастырылды. Алайда 1988 жылы Семей түрмесінде қайтыс болды. Тәуелсіздік жылдары оның ерлігі әділ бағаланып, 1996 жылы «Халық қаһарманы» атағы берілді.

14 наурыз – Құрманбай Толыбаевқа 100 жыл (1926–2004)

Жазушы Құрманбай Толыбаев қазақ әдебиетінде ауыл өмірі мен адамгершілік мәселелерін көтерген қаламгер ретінде танылды. Оның шығармалары ұлттық құндылықтарды насихаттап, қарапайым адамның жан дүниесін бейнелеуге арналды. Құрманбай Толыбаев прозасында тұрмыстық шындық пен рухани ізденіс қатар өріліп, кейіпкерлерінің ішкі әлемі табиғи әрі нанымды суреттеледі. Оның еңбектері қазақ қоғамындағы моральдық өзгерістерді көркем тілмен жеткізген туындылар ретінде бағаланады. 

22 наурыз – Мәкілқожа Құланбаевтың туғанына 100 жыл (1926–1993)

Кино және театр актері, Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген әртісі Мәкілқожа Құланбаев – сахна мәдениетінің дамуына үлес қосқан өнер иесі. Оның сомдаған образдары ұлттық актерлік мектептің қалыптасуына ықпал етті. Мәкілқожа Құланбаев театр сахнасында да, кино өнерінде де табиғи болмысымен, кейіпкер мінезін терең ашуымен ерекшеленді. Ол ұлттық драматургия туындыларындағы күрделі бейнелерді нанымды жеткізіп, қазақ актерлік өнерінің кәсіби деңгейінің өсуіне өз үлесін қосты.

25 наурыз – Қаршыға Ахмедияровтың туғанына 80 жыл (1946–2010)

Домбырашы, күйші, Қазақстанның халық әртісі Қаршыға Ахмедияров – күйшілік дәстүрдің жалғастырушысы әрі жаңғыртушысы. Ол күрделі күйлерді орындау шеберлігімен, шәкірт тәрбиелеудегі еңбегімен танылды. Қаршыға Ахмедияровтың орындаушылық мәнері терең сезімге, айқын техникаға және ұлттық нақышты сақтай отырып жаңаша өрнектеуге негізделді. Ол Құрманғазы мектебінің мұрасын дәріптеп қана қоймай, репертуарын кеңейтіп, домбыра өнерінің кәсіби деңгейде дамуына айрықша үлес қосты. 

Мереке күндері

1 наурыз – Алғыс айту күні

Бұл күн – Қазақстанда тұратын түрлі этнос өкілдерінің қазақ халқына тарихи кезеңдерде көрсеткен қамқорлығы мен қонақжайлығы үшін ризашылық білдіретін мереке. Алғыс айту күні 2016 жылдан бері атап өтіліп келеді және ол ортақ тарихты қадірлеуге, татулықты сақтауға, қоғамдағы өзара құрмет пен ынтымақты күшейтуге үндейді.

8 наурыз – Халықаралық әйелдер күні

Қазақ қоғамында әйел әрдайым отбасының берекесі, елдің ырысы саналған. Сондықтан 8 наурыз – нәзіктік пен мейірімділіктің ғана емес, табандылық пен жауапкершіліктің де мерекесі. Бұл дата әйелдердің қоғам дамуындағы үлесін мойындап, олардың еңбегіне алғыс білдіретін маңызды күн ретінде атап өтіледі.

16-нан 17 наурызға қараған түн – Қадір түні

Қадір түні – ислам әлеміндегі ең қасиетті түндердің бірі. Бұл түн Құран Кәрім түсе бастаған қасиетті мезет ретінде қадірленеді. Мұсылман қауымы бұл түнді құлшылықпен өткізіп, дұға жасап, кешірім тілейді. Қадір түнінің сауабы мың айдан да артық деп есептеледі.

20 наурыз – Ораза айт

Ораза айт – Рамазан айы аяқталған соң атап өтілетін мұсылмандардың ұлық мерекесі. Бұл күні мұсылмандар айт намазын оқып, жақсылық тілеп, бір-бірін құттықтайды, мұқтаж жандарға көмектеседі. Айт – мейірім мен кешірімнің, татулықтың мерекесі.

Наурызнама (14–23 наурыз)

Қазақстанда Наурыз мейрамын жаңа форматта атап өту дәстүрі енгізіліп, 14–23 наурыз аралығы «Наурызнама» онкүндігі ретінде белгіленді. Әр күннің өзіндік тақырыбы мен мағынасы бар:

14 наурыз – Көрісу күні (Амал мерекесі): Ағайын-туыс, көрші-қолаңмен амандасып, өткенге өкпе-ренішті ұмытып, татулыққа шақыратын күн.

15 наурыз – Қайырымдылық күні: Мұқтаж жандарға көмек көрсетіп, ізгілік жасауға үндейтін күн.

16 наурыз – Мәдениет және ұлттық салт-дәстүр күні: Ұлттық құндылықтарды дәріптеу, дәстүрлі өнерді насихаттау.

17 наурыз – Шаңырақ күні: Отбасы құндылығын, бірлікті, ұрпақ сабақтастығын дәріптеу.

18 наурыз – Ұлттық киім күні: Қазақы киім үлгілерін насихаттау.

19 наурыз – Жаңару күні: Табиғатты тазарту, ағаш отырғызу, экологиялық акциялар өткізу.

20 наурыз – Ұлттық спорт күні: Дәстүрлі ойындар мен спорт түрлерін насихаттау.

21 наурыз – Ынтымақ күні: Халықтар достығы мен бірлікті дәріптеу.

22 наурыз – Ұлыстың ұлы күні: Наурыз мейрамының негізгі күні, жаңа жыл бастауы.

23 наурыз – Тазару күні: Қоғамдық орындарды тазалау, рухани жаңғыруға үндеу.