Көктемнің шуақты лебі сезілген сәтте қазақ даласы ерекше күйге енеді. Табиғат оянып, жер-ана бусанып, тіршілік атаулы жаңарады. Дәл осы мезетте келетін Наурыз мейрамы – тек жыл басы ғана емес, адамзаттың да, қоғамның да рухани түлеуінің белгісі. Ал 21 наурыз – осы ұлы мейрамның ең терең мәнге ие, ынтымақ пен жарасымға үндейтін ерекше күні.
Бұл күн табиғаттың ғана емес, адамдардың да бір-біріне жақындайтын, өкпе-ренішті ұмытып, татулыққа бет бұратын сәті. Қазақ халқы ежелден Наурызды “Ұлыстың ұлы күні” деп атаған. Себебі бұл күні ел ішіндегі алауыздық жойылып, ағайын-туыс, көрші-қолаң бір-бірімен көрісіп, ақ тілектерін арнайтын болған. “Самарқанның көк тасы еріген күн” деген ұғым да осыдан туған, яғни, ең қатты деген жүректің өзі жібіп, адамдар бір-біріне мейіріммен қарайтын шақ.
Тарихқа үңілсек, қазақ қоғамында ынтымақ ұғымы Наурызбен тығыз байланысты болған. Көшпелі өмір салтында қыс – сынақ кезеңі еді. Мал-жан аман қалып, ел көктемге жетсе – бұл үлкен қуаныш саналатын. Сол себепті Наурыз – тек мереке емес, амандықтың, бірліктің, ортақ жеңістің символы болды. Адамдар бір-біріне “Жыл құтты болсын!” деп тілек айтып, ортақ дастарқан басында бас қосқан.
Осындай сәттерде халықтың бірлігі ерекше айқын көрінді. Ауыл-ауыл болып жиналып, үлкендер бата беріп, жастар алтыбақан теуіп, ойын-сауық құрған. Наурыз көже дайындалып, жеті түрлі дәм қосу арқылы молшылық пен татулықтың белгісі ретінде ұсынылған. Бұл – бір ғана тағам емес, халықтың бірлік философиясының көрінісі еді: әртүрлі дәм қосылса да, бәрі бір қазанға сыйып, бір дәмге айналады. Дәл сол сияқты түрлі адамдар да бір қоғамда үйлесім табуы тиіс деген терең мағына жатыр.
Қазақтың даналығы да осы күні ерекше көрініс тапқан. Төле би, Қазыбек би, Әйтеке би сынды ел даналары әрдайым бірлікті ту етіп, халықты татулыққа шақырған. Олардың өсиеттері Наурыздың мәнімен астасып жатыр. Себебі бірлік бар жерде ғана береке, ырыс, тыныштық болатынын олар терең түсінген.
Бүгінгі таңда 21 наурыз – тек дәстүрлі мереке күні ғана емес, ол – ұлттық бірегейлікті сақтай отырып, заманауи қоғамда ынтымақты нығайтудың символына айналды. Қазақстан көпұлтты мемлекет ретінде дәл осы күні өзінің басты құндылығын, татулық пен келісімді айқын көрсетеді. Түрлі этнос өкілдері ортақ дастарқан басында бас қосып, бір-бірінің мәдениетін құрметтеп, ортақ қуанышқа ортақтасады.
Бұл құндылықты жүйелі түрде дамытып отырған маңызды институттардың бірі – Қазақстан халқы Ассамблеясы. Ол ел ішіндегі тұрақтылық пен келісімді нығайтып, әртүрлі мәдениеттердің өзара үйлесім табуына жол ашып келеді. Бірақ шынайы ынтымақ тек ресми құрылымдармен ғана емес, әр адамның жүрегіндегі мейірім мен түсіністік арқылы қалыптасатыны анық.
Наурыз – адамдарды жақындастыратын, жүректерді біріктіретін ерекше күшке ие мереке. Бұл күні айтылған ақ тілек ұрпақтан-ұрпаққа жалғасатын рухани байланыс. Адамдар бір-біріне жақсылық тілеп қана қоймай, өткен реніштерді ұмытып, жаңа парақтан бастауға мүмкіндік алады.
Сондықтан 21 наурызды Ынтымақ күні деп қабылдау – өте табиғи құбылыс. Бұл күн халықтың тарихи жадында бірлік пен татулықтың символы ретінде қалыптасқан. Табиғаттағы үйлесім мен тепе-теңдік адамдар арасындағы қарым-қатынасқа да үлгі болады.