«Бүгінгі күнді түсініп-түйсіну үшін де, болашақтың дидарын көзге елестету үшін де кешегі кезеңге көз жіберуіміз керек»
Н. Ә. Назарбаев

Мәдени серуен: Д.А. Қонаевтың музей-үйі

4058
Мәдени серуен: Д.А. Қонаевтың музей-үйі
Музейге кіре берісте бізді жылы жүзді, бар қазаққа түрі таныс кісінің суреттегі келісті келбеті қарсы алды. Ол аты аңызға айналған – Дінмұхамед Қонаев еді.

Өз заманының көрнекті саяси қайраткері болған, оның есімімен тұтас дәуір байланысты.

Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуына орасан зор үлес қосқан оның бастамасымен елімізде қаншама қалалар бой көтерді. Алматы қаласындағы көптеген архитектуралық жаңа ғимараттардың құрылысына бастамашы болды.

4d04af31a15112cb2b564335aa199e60.jpg

Музей-үй 2001 жылы қараша айында Д.А.Қонаевтың туылғанына 90 жыл толуына орай ашылған.

Д.А. Қонаевтың музей-үйіекі экспозициялық залдан тұрады. Бірінші залда балалық шағы мен студенттік кездері жайлы сыр шертер жәдігерлері мен еңбек жолының басталуындағы құжаттар орналасқан. 

Дінмұхамед Ахметұлы отбасындағы 11 баланың 4-шісі болған. Оның суреттерінің қасында туысқандарының суреттері де ілінген. 

7e8f906664e48283abbc44bb1a798098.jpg3d41f5bc7c079420b55430d4d6a589a1.jpg

Әкесі Ахмет Қонаев және анасы Зәуре Шымболатқызы 

8e11eead275f0ecef6096c4b8b04659d.jpg

Дінмұхамед Ахметұлы ағасы Асқар Меңліахметұлымен 

35dbb0f978490b89a334db1b1ec6682b.jpg

Студенттік жылдары

Д.А. Қонаев түрлі қару-жараққа қызығышылық танытып, демалыс уақытында аң аулағанды ұнатқан. Сондықтан да достары мен әріптестері, әр елдің басшылары оған қаруларды сыйға тартып отырған. Бірақ биліктен түскен соң оның көптеген қарулары тәркіленіп, олардың  көп бөлігі артындағы мұрагерлеріне әлі қайтарылған жоқ. 

cafb0a0ca28abc99d50c0befc440d0cd.JPG

Аңшылықта

193b2b03c67d47f789ff43d6fc2faf19.jpg

0556741e6dca1508bea96611c79b6c3a.jpg

1982 жылы 70 жасқа толуына орай Н.Ә.Назарбаевтың сыйлығы 

Қарудан бөлек ол оттыққа құмартқан. Жалпы саны 476 оттық жинаған. Оның осы құмарлығын білетін жақындары мен достары әлемнің әр түкпіріне барған сапарларында оттық әкеліп сыйлауға тырысқан. Бұл жерде АҚШ Президенті Джон Кеннеди мен Ирактың экс-көсемі Саддам Хуссейн сыйлаған оттықтар да бар.

5b57a38bed30bf5896dc8c740870301f.jpg

Оттықтар коллекциясы

Екінші зал – саясаткер, ғалым, ірі мемлекет қайраткерінің жүріп өткен өмір жолы жайлы сыр шертеді.

Бөлме ортасында Индира Гандидің өзі сыйға тартқан жаңғақ ағашынан жасалған стол орналасқан.

479772b1e5992594c53a0dda9f197f83.jpg

Музей қызметкерлері мақтан тұтар келесі зат ол Қазақ жерінің табиғи байлығын паш етер минералдар жиынтығы. 

0a659ef7b128b053c47f3687fbe5289d.jpg

Д.А. Қонаев көзге түсердей көрікті, ұзын бойлы кісі болған. Бойы 1,98 см болса, 46 көлемдегі аяқ киім киген. 

15325f7f0e5ef909175b7759fe1d3d56.jpg

Дінмұхамед Ахметұлының жеке басына деген қызығушылық пен зерттеулер әлі де жүргізіліп келеді. Соның бір парасы оның 100 жылдығына орай, 1969 жылдан 1993 жылға дейін отбасымен ғұмыр кешкен аумағы 200 шаршы метр пәтерде музей ашылуы. Бүгінгі күннің көзқарасымен қарасақ бұл деген үлкен залы мен дәлізі бар кәдімгі үш бөлмелі пәтер ғана. Леонид Брежнев Алматыға келген кезекті сапарында қонақ бөлмеден жатын бөлмеге бірден өтіп «Бар болғаны осы ғана ма?» деп таң қалған екен. Сол кезде осы әңгімеге куә болғандардың айтуынша үйдің қожайыны, балаларымыз жоқ болғандықтан осы үйдің өзі жетіп жатыр деп жауап берген екен.   

80e4d0a3ce69b33f8124c3492dfa31bd.jpg

Қонақ бөлме

188cebc84991d695a7a508bca98b2052.jpg

Жатын бөлме

989d61682007353c8327556b12bbcdb5.jpg

Ас бөлме

ab7a1848ca354a67ef59d50a52c863cd.jpg

Зал. Panasonic теледидары. Диванда Д.А.Қонаевтың әйелі Зухра тіккен жастықшалар

Қонаевтың әйелі Зухра Ялымова татар ұлтының қызы, сұлу әрі талғампаз кісі болған деседі. Ол оның бірінші әрі соңғы махаббаты болған деседі. Араларында бала болмағанымен олар тату-тәтті жұбайлық ғұмыр кешкен. 

d1280a20ffb784cefecf9bba3f1351a3.jpg

09771c18f2865509a02cac959671aa4a.jpg

Бұл пәтерде Дінмұхамед Ахметұлының өмір сүрген кезі сол қалпында сақталған. Бірақ музейден оның қаншалықты дарын иесі болғанын көруге болады. Жеке кабинетіндегі кітаптарының саны 5000-нан асып жығылады. Оның ішінде әлем, қазақ, орыс әдебиетінің көрнекті өкілдерінің шығармалары бар. Өнер шығармаларының альбомдары оның өнер мен мәдениетті қалай бағалағанының айқын дәлелі.  

c2b1d070170a3ec061ef1a293a78dbfe.jpg

c56a546d6660a0f18a5a2e946d5a950f.jpg

3d12bb7e960482cc7a9430a0d20be84a.jpg

8f2fca4f3c558dff576d8d220c1435f9.jpg

Жұмыс столы

Көптеген кәдесыйлар ол барған қалалар мен елдердің, ол кездесіп сөйлескен кісілердің көзіндей болып музейде сақтаулы тұр. Оған «Ғасыр адамы» деген атау берілген. 

e01f3b32a46b13430c8eb08fbd3bdcdf.jpg

c1362230e27b3ba1eaef946550010a25.jpg

Тастан қашалған кәдесый

48708a25f39ecd32c57e25db2b32f4ca.jpg

Мұндай атақ пен абыройға көп адамның жете бермесі анық. Халық Дінмұхамед Ахметұлын есте сақтап, мәңгі есінде сақтары анық.

Бүкіл суреттер мұнда.

ДЕМЧЕНКО Алена

Орыс тілінен аударған Олжас БЕРКІНБАЕВ